Rituelen, ritualiteit

Hoofdredactie

Riten en rituelen komen voor in alle culturen, vooral rond belangrijke overgangen en grenservaringen in het menselijk bestaan.

Denk aan geboorte, volwassenwording, huwelijk, dood, toetreden in of bevestigen van het lidmaatschap aan een religieuze —, spirituele —, of werkgemeenschap, een vereniging (‘ontgroening’), een nationaliteit of cultuur (het hijsen van de vlag, het zingen van het volkslied, een integratiecursus/ examen waaraan immigranten deelnemen, …).

Net zoals mythen en kunstvormen het eigene van een culturele, religieuze en sociale context weerspiegelen, vertonen rituelen ook de eigenheid van de gemeenschap: ze versterken door middel van handelingen, vieringen en symbolische expressies het deelhebben aan het leven in en van een gemeenschap.
Bijvoorbeeld door nieuwe leden met een symbolische handeling, zoals de doop, welkom te heten of gestorvenen vaarwel te zeggen met een afscheidsdienst.

Beschouwingen over de betekenis van en de samenhang tussen rituelen trachten het fenomeen van ‘ritualiteit’ te verhelderen, bijvoorbeeld door de diverse functies van rituelen vanuit meerdere perspectieven — sociale, existentiële, religieuze … — te beschrijven.

Zie de wijsheden: rituelen, ritualiteit
2018-03